Het vonnis van 345 miljoen dollar tegen Greenpeace mag geen Nederlands paspoort krijgen
Consumer Choice Center publiceert beleidsprimer over activistische aansprakelijkheid, terwijl Greenpeace in Amsterdam probeert te ontkomen aan een Amerikaans vonnis
LONDEN, VK en WASHINGTON, DC— Op 16 april buigt een rechtbank in Amsterdam zich over het verzoek van Greenpeace om de nieuwe anti-SLAPP-richtlijn van de Europese Unie in te zetten om verantwoording te ontlopen voor een gecoördineerde laster- en sabotagecampagne tegen een legale energiepijpleiding in de Verenigde Staten, een campagne waarvan Amerikaanse rechtbanken al hebben vastgesteld dat die reële, meetbare schade heeft veroorzaakt.
Het Consumer Choice Center heeft vandaag een nieuwe beleidsprimer gepubliceerd waarin wordt onderzocht hoe activistische organisaties rechtszaken misbruiken als zowel wapen als schild: enerzijds door rechtbanken in te zetten om critici het zwijgen op te leggen, en anderzijds door hun toevlucht te zoeken tot buitenlandse rechtsgebieden wanneer Amerikaanse jury’s hen aansprakelijk stellen.
Yaël Ossowski, adjunct-directeur van het Consumer Choice Center, licht toe:
“Greenpeace voerde een campagne tegen de Dakota Access Pipeline op basis van laster en sabotagepogingen, en een jury in North Dakota kende Energy Transfer meer dan 667 miljoen dollar toe voor de veroorzaakte schade”, aldus Yaël Ossowski, adjunct-directeur van het Consumer Choice Center. “Een rechter bracht dat bedrag terug tot 345 miljoen dollar. Greenpeace sleept het pijpleidingbedrijf nu voor een Nederlandse rechtbank en vraagt de EU om de hele zaak aan te merken als een SLAPP-rechtszaak. Dat is geen strijd voor het milieu. Dat is een poging om aansprakelijkheid voor een vonnis van rechter en jury te ontlopen.”
In het vonnis in North Dakota, uitgesproken in maart 2025, oordeelde de jury dat Greenpeace aansprakelijk was voor het betreden van particulier terrein en het beschadigen van apparatuur, waaronder vandalisme aan pijpleidingpompen, het doorsnijden van hydraulische slangen en het in brand steken van bulldozers. Volgens het vonnis hebben deze acties de Dakota Access Pipeline vertraagd, de economische levensvatbaarheid ervan bedreigd en reële risico’s gecreëerd voor middelen, infrastructuur en mensen.
Rechter James Gion bekrachtigde het bevel tot betaling van 345 miljoen dollar in februari 2026, verdeeld over ongeveer 149 miljoen dollar aan directe schade, 143 miljoen dollar wegens onrechtmatige inmenging in zakelijke activiteiten, 50 miljoen dollar wegens laster en 3,5 miljoen dollar wegens burgerlijke samenzwering.
Het antwoord van Greenpeace was het indienen van een eigen rechtszaak bij een Nederlandse rechtbank, met een beroep op de EU-anti-SLAPP-richtlijn, een wet die bedoeld is om activisten te beschermen tegen het monddood maken door machtige ondernemingen via rechtszaken. De ironie is duidelijk: een internationale organisatie met een budget van honderden miljoenen beroept zich op Europees recht om het vonnis van een Amerikaanse jury buiten werking te stellen in een zaak over een Amerikaanse pijpleiding op Amerikaanse bodem.
“De EU-anti-SLAPP-richtlijn is bedoeld om gewone mensen te beschermen tegen verpletterende lasterzaken die worden gefinancierd door regeringen en oligarchen”, aldus Ossowski. “Greenpeace wil die richtlijn gebruiken als schild tegen een vonnis van 345 miljoen dollar. Europese wetgevers moeten goed opletten waarvoor hun wet wordt ingezet, want het buiten werking stellen van dit vonnis brengt niet alleen toekomstige energieprojecten en energieprijzen in Europa in gevaar, maar ook de rechtsstaat zelf.”
De beleidsprimer van het Consumer Choice Center documenteert een breder patroon: activistische groepen die campagnes coördineren op basis van betwiste beweringen en hun juridische strategie vervolgens via buitenlandse rechtbanken voortzetten wanneer binnenlandse aansprakelijkheid in zicht komt. Dat is een draaiboek dat consumenten rechtstreeks raakt, via vertraagde infrastructuur, stijgende energieprijzen en een afschrikkend effect op kapitaalinvesteringen die nodig zijn voor een betrouwbare energievoorziening.
Beleidsaanbevelingen van het Consumer Choice Center:
- De Europese Commissie moet de reikwijdte van de anti-SLAPP-richtlijn verduidelijken om te voorkomen dat deze wordt gebruikt als instrument om volledig berechte buitenlandse vonnissen ongedaan te maken, zodat het oorspronkelijke doel van de richtlijn — het beschermen van oprechte maatschappelijke actoren tegen onrechtmatige rechtszaken — behouden blijft
De volledige beleidsprimer is beschikbaar op consumerchoicecenter.org.
###
Over het Consumer Choice Center
Het Consumer Choice Center is een onafhankelijke, niet-partijgebonden consumentenorganisatie die de voordelen van keuzevrijheid, innovatie en overvloed in het dagelijks leven van consumenten in meer dan 100 landen bevordert. Wij volgen de regelgevingstrends in Brussel, Washington, Ottawa, Brasília, Londen en Genève op de voet.
Meer informatie: consumerchoicecenter.org
